InterMedia Reklam Ajansında Reklamda Kampanya

KARADENİZ DİRENİYOR - ‘Elektrik her şey değil ama su yaşam kaynağı’

karadeniz-direniyor---elektrik-her-sey-degil-ama-su-yasam-kaynagi

Kamilet Vadisi’ne HES yapılmaması için mücadele veren köylüler, “Buradan su akmazsa balıklar ve kurbağalar neyle beslenecek! Canlılar öldüğünde neler olur, hiç düşündünüz mü? Elektrik her şey değildir ama su yaşam kaynağıdır” dedi
30 Haziran 2013 Pazar 20:40

HES’lere karşı en içten tavır gösterenler kadınlar ve yaşlılar. Neden? Çünkü onların suyla ilişkileri daha canlı...” Hopa’da konuştuğumuz Biryaşam Kültür ve Ekoloji Derneği Başkanı Cemil Aksı’nın ne demek istediğini Artvin’in Kamilet Vadisi’nin bakir doğasında, toprak yollarda çukurlara gire çıka ilerlerken anlıyoruz. Zira büyülenmiş şekilde bakir doğanın içerisinde ilerlerken karşımıza ilk çıkan ve daha sonra köy muhtarı olduğunu öğrendiğimiz ineğini güden amca ile Küçükköy’de konuştuğumuz yaşı 50’nin üzerindeki köylülerin HES direnişindeki inanç ve kararlılıkları şaşırtıcı derecede güçlü...

‘Evi vereyim doğaya dokunmayın’
Yılın 8 ayını derenin dağların arasından süzülerek şarıl şarıl aktığı Küçükköy’de geçiren Zeki Yılmaz, Aynur Yılmaz ve Naciye Göre; ağzımızdan “HES” kelimesi çıkar çıkmaz başlıyorlar anlatmaya... Kamilet Vadisi’ne HES yapılmaması için mücadele veren köylülerin dudaklarından dökülen ilk kelime çok net: “İstemiyoruz.” “Neden?” diye sorduğumuzda Zeki Yılmaz sorumuza soruyla karşılık veriyor:
“Bu su akmazsa buradaki canlılar, balıklar, kurbağalar neyle beslenecek? Buradaki balıklar, yaban keçileri öldüğünde neler olabileceğini düşünebiliyor musunuz? Elektrik her şey midir?”
Onlar için elektrik her şey değil ama su, yaşamın kaynağı... Buna inandıkları için de yıllardır derelerinin üzerine HES inşa edilmesin diye her türlü direnişi göstermiş, birçok farklı alanda mücadele vermişler. Vadinin girişindeki köprüye yürüyerek eylem yapmışlar, davalar açmışlar.... O sırada söze Aynur Yılmaz giriyor ve ekliyor: “Gerekirse HES’çilerin arabalarını buraya sokmamak için nöbet de tutacağız.”
HES projesinin bulunduğu birçok köy de HES’in sağlayacağı ekonomik getiriler nedeniyle projeyi destekleyenler olsa da Küçükköy’de HES’e karşı direnenler derelerinin hiçbir şekilde pazarlık konusu edilemeyeceği konusunda hemfikirler. Hatta Zeki Yılmaz değil HES’çilerden para almak, gerekirse onları vazgeçirmek için kendi mal varlığını verebileceğini söyleyerek, “Benim burada 20 bin TL değerinde toprağım var. Üzerine de 200 bin TL değerinde ev yaptım. İsterlerse onu da onlara veririm ama yeter ki bu doğaya dokunmasınlar” diyor. Yanlarından ayrılırken hepsinin son kelimesi ise yine aynı: “İstemiyoruz.”

‘Vatandaş olarak her şeyi yaptık’
Küçükköy’den çıkıp Mençuna Şelalesi’ne doğru ilerlerken bu defa dere kenarına kurulmuş küçük bir tesisin yanında soluklanıyoruz. Burada da HES’lerle ilgli bir yazı dizisi hazırlamak için geldiğimizi söyleyince tesisin sahibi Şener Can anlatmaya başlıyor:
“Burada Türkiye’nin en yüksek şelalesi Mençuna var. Eğer HES olursa şelalemiz yok olacak. Ayrıca burada arıcılık var, balımız çok değerli. HES inşa edilirse bunların hepsi yok edilecek. HES yerine burayı turizme açabilirler.”
Can’ın da Küçükköylüler gibi uzun zamandır HES’e karşı direndiğini öğreniyoruz. Bu bakir doğaya zarar vermemek için tesisin çöplerini bile arabayla düzenli Arhavi’ye indirdiklerini anlatan Can ekliyor: “Biz vatandaş olarak yapabileceğimiz her şeyi yaptık. Bundan sonra devlete güveniyoruz.”

‘Halka rağmen bir şey yapılamaz’
Artvin’de HES’e karşı direnen halkın en büyük destekçisi ise çevre için mücadele veren STK’lar... Biryaşam Kültür ve Ekoloji Derneği’nden Cemil Aksı, yerel halkın tüm siyasi oluşumlardan uzak bir şekilde “su bitince yaşamayacaklarını bildikleri” için HES’lere direndiğini söylüyor. Yeşil Artvin Derneği Başkanı Nur Neşe Karahan da Aksı gibi halkın direnişinin er ya da geç sonuç vereceğine inanarak bir köyde verilen film gibi mücadeleyi şöyle anlatıyor:
“Köyün cenazesi var. Tüm köy cenazeye gitmiş. Tam defin yapılacak o sırada bir haber geliyor ki HES’çiler köye gelmiş. Hemen cenazenin defnedilmesi için aralarından 4-5 kişi seçiyorlar ve kalanlar hep beraber gidip HES’çilerin yolunu kesip, geçit vermiyorlar.”
Karahan, Artvin’deki bu direniş gücünü ise bir cümle ile açıklıyor: “Her şeyin dönüşü olabilir ama çevresel felaketlerin geri dönüşü yok.”

Küçükköy’de 50 hane bulunuyor ve hiçbiri burada HES kurulmasını istemiyor. Derelerin yok edilmesinie karşı çıkıp, HES’çilere hiçbir şekilde geçit vermiyorlar.



İki muhtar, iki farklı duruş

Doğu Karadeniz sahil şeridinde HES projesi bulunan tüm illeri gezdiğimizde muhtarların HES konusundaki tutumlarının, bölge halkının davranış ve tutumlarında ne kadar etkili olduğunu gördük. Bunu en iyi yansıtan iki örnek ise Artvin’in Küçükköy Köyü Muhtarı Yaşar Kılıç ile Trabzon’da Ulucami Köyü Muhtarı Ali Koçinoğlu...
İşte Doğu Karadeniz’de halk arasında HES konusundaki bölünmeyi de özetleyen iki muhtar ve iki farklı görüş:
Artvin-Küçükköy Muhtarı Yaşar Kılıç: “Kamilet Vadisi’nde ‘sonda’ vuruldu, öyle duruyor. Bizim köylümüz hiç istemiyor, bu nedenle çok tepki gösterdik. Elbette HES inşaatları sadece muhtarın istememesi ile engellenemez, köylünün de istememesi gerekiyor. Burada köylü de istemiyor. Yapılmaması için çok uğraştık fakat kimi zaman jandarma engeliyle karşılaştık. Fakat köylüler yılmadı. HES’çilere geçit vermediler. Bunun dışında dilekçe verdik. Bu köyün içerisinde güzelim bir dere akıyor. Bu güzelim dereleri yok etmeye çalışıyorlar. Buranın her yerinde arıcılık var, alabalık var, yaban keçisi var. Balımız Anzer balından üstün... Bizim köyümüzde 50 hane var, hiçbiri HES istemiyor. Aslında biz her şeyin farkına Murgul örneğini gördükten sonra başladık. Murgul’daki maden inşaatı sonrasında oranın çevresinde neden olduğu olumsuz etkilerle doğanın öneminin farkında vardık. Avukat tuttuk, davalar açtık. Eğer biz bu farkındalığı yaşayıp, bu mücadeleye yol yakınken başlamasaydık burası şimdiye HES olmuştu.”  
Trabzon-Ulucami Köyü Muhtarı Ali Koçinoğlu: “HES bizim köyün altından geçiyor. HES projelerinde bize anlattıkları derelerde cansuyunun bırakılacağı. Cansuyu da kendini kurutmaz. Bu nedenle burada ben HES inşaatlarının doğayı bozacağına inanmıyorum. HES’lerin bana bir zararı yok, bunun yanında Türkiye ekonomisine de katkıda bulunacak. Yani bu sular boşa akacağına bir işe yarasın. Doğaya zarar vermeden, ki bizim oradaki doğaya hiçbir zarar vermedi, inşa edildiği sürece ben HES’lere karşı değilim. Bizim en büyük derdimiz taş ocağı... Dinamit atılınca köyümüzdeki bütün evlerin camları çatlıyordu. Biz de bu ocağı mahkemeye verdik. Durdurduk. Yani eğer bir şey benim köyüme zarar veriyorsa ben onun karşısında dikilirim.”

VATANDAŞIN HES KAVGASI

Türkiye, 28 Mayıs’tan bu yana Gezi Parkı’nı korumak amacıyla başlayan direnişi izlerken Türkiye’nin oksijen deposu Doğu Karadeniz de uzun zamandır hayat damarlarını korumak için HES’e karşı direniyor. Artvin, Rize, Trabzon, Giresun ve Ordu’da onlarca HES projesinin planlaması ve inşaatı devam ederken, “Derelerimiz olmazsa biz yaşayamayız” diyen Karadenizliler, HES inşaatlarına kimi zaman mühendislerin arabalarının yolunu keserek, kimi zaman mitingler yaparak, kimi zaman da hukuki yollardan engel olmaya çalışıyor. HES’leri inşa eden firmalar, “Doğaya zarar vermeyeceğiz, aksine ülkeye para kazandıracağız” dese de Karadenizliler ikna olmuyor. Rize’nin Fındıklı köyünde ellerindeki oraklarla teyzeler nöbet tutarken, Küçükçayır köyündeki Kazım Delal, ineklerini satıp açtığı davalarla defalarca dev firmalara karşı yürütmeyi durdurma kararı çıkarmayı başardı. Her ne kadar bölgenin büyük bölümü kendi stratejilerini geliştirerek HES’lere karşı mücadelelerine devam etseler de Trabzon’un Çaykara ilçesi merkezinde, “Su zaten boşa akıyor. Bari HES yapılsın da bir getirisi olsun” diyenler de var. Uzungöl, Ayder Yaylası gibi turistik alanların da bulunduğu bölgenin turizmcileri ise hep bir ağızdan “Doğamıza dokunmasınlar, HES’lerin sağlayacağı ekonomik geliri biz turizmden de sağlarız” diyor.
 

Yarın: Fındıklı HES’e geçit vermiyor

 



Kaynak: http://gundem.milliyet.com.tr/karadeniz-direniyor-elektrik/gundem/detay/1729995/default.htm



Etiketler: Trabzon , Türkiye , Artvin , Karadeniz , HES , Rize , Giresun , Uzungöl , film , Bari , olabilir , olursa , olmuyor , sadece , Karadenizliler


Haber okunma sayısı: 721



Yazdır

YORUM EKLE

Yorum Başlığı

Yorum

YORUMLAR

Tüm Yorumlar
  • Bu habere henüz yorum yapılmamış. İlk yorum yapan siz olun.

DİĞER HABERLER


ÇOK OKUNANLAR

Listelenecek kayıt bulunamadı

İSTANBUL - HAVA DURUMU

ISTANBUL

FOTO GALERİ

VİDEO GALERİ